Dikey Atım Sistemi (Vertical Launching System – VLS); Savaş gemileri ve denizaltılardan fırlatılabilen çeşitli çap, boyut ve türdeki füzeleri dikine fırlatarak 360° etkinlik sağlayan, içine farklı boyut, ağırlık ve şekillerde füze lançerinin konumlandırıldığı, çoklu hücrelerden oluşan (8, 16, 32, 64 vb.) füze fırlatma sistemidir. Milli Dikey Atım Lançer Sistemi (MİDLAS), füze türünün ağırlığı ve boyutlarına göre değişkenlik gösteren modüler yapısıyla dikkat çekmektedir. Bu sayede, her hücreden maksimum dört adet ESSM füzesi ayrı ayrı fırlatılabilmektedir.
Yurt dışından hazır sistem olarak alınan MK-41 VLS sisteminin ülkemize uygulanan çeşitli ambargolar nedeni ile milleştirilmesine karar verilmiştir. Eşzamanlı çoklu görevleri yerine getirebilen dikey fırlatma sistemi, savaş gemilerinin vuruş gücünü artırmaktadır. ASELSAN ve ROKETSAN iş birliği ile geliştirilen Milli Dikey Atım Sisteminin (MİDLAS), ilk kez İ Sınıfı Fırkateynlerde hayata geçirileceği açıklanmıştır. Daha gelişmiş versiyonlarının TF-2000 Hava Savunma Harbi Muhribinde kullanılacağı beklenebilir.
Milli Dikey Atım Sistemi (MİDLAS) ihtiyaçlar doğrultusunda başka ülkelerin oluru aranmaksızın geliştirilip üretebilecek olmasının yanında, ülkemiz tarafından geliştirilen milli füzeleri, milli savaş yönetim sistemi ile entegreli olarak kullanılabilecek. Milli imkanlarla üretilen ve zamanla atım sistemine entegre edilecek füzelerin gizli kalması gereken bilgileri de ülke içinde kalmış olacaktır.
MİDLAS Milli Atım Sistemi ile hali hazırda geliştirilmekte olan Hava Savunma (HİSAR A/O/D, SİPER, G-40 vb. ), Gemisavar (Atmaca, ÇAKIR vb.) ve Seyir Füzeleri (Gezgin vb.) füzelerin ateşlenebileceği öngörülmektedir.
Milli Dikey Atım Lançer Sistemi MİDLAS’ın 2022 Aralık ayındaki ilk testinde HİSAR füzesini başarıyla ateşledi.
ROKETSAN’ın geliştirdiği Milli Dikey Atım Lançer Sistemi MİDLAS, ilk milli fırkateynimiz, TCG İSTANBUL’dan HİSAR-D RF füzesini başarıyla attı.
MİDLAS sistemi ile savaş gemilerimize “dikey atım yeteneği” ve “milli hava savunma şemsiyesi” yeteneği kazandırılmış oldu. Böylece MaviVatan semalarının güvenliğinde çok kritik bir teknoloji daha Deniz Kuvvetlerimize kazandırıldı.
HİSAR-D, SİPER 1-D, SAPAN ve ATMACA füzelerinin entegrasyon çalışmaları devam etmiştir. Eylül 2025’te (yakın tarihli test) 100+ km menzilli SİPER 1-D Hava Savunma Füzesi MİDLAS’tan başarıyla ateşlenerek, Türkiye’yi kendi gemisinden, kendi lançerinden ve kendi uzun menzilli hava savunma füzesini kullanabilen dünyadaki 5 ülkeden biri konumuna getirmiştir. Bu test, Millî Savunma Bakanlığı, Deniz Kuvvetleri ve Savunma Sanayii Başkanlığı’nın koordinasyonuyla gerçekleştirilmiştir.
MİDLAS, TF-2000 muhribinde daha gelişmiş versiyonlarla kullanılacak olup, denizaltı varyantı (MİDLAS Denizaltı Lançer) MİLDEN projesi için geliştirilmektedir. Quad-Pack özelliğiyle HİSAR füzelerinin yoğun ateş gücü sağlanması hedeflenmektedir.
