Deniz platformlarının modern harp sahasındaki stratejik önemi, özellikle kıyı savunması, karakol‐gözetleme ve hızlı taarruz kabiliyetleri bağlamında giderek artmaktadır. Türkiye gibi coğrafi olarak denizlerle çevrili ülkelerde sığ deniz bölgeleri ve kıyı‐deniz hattı, deniz kontrolünün sürdürülmesi açısından önem taşımaktadır. Bu çerçevede ’nin Milli Hücumbot (Türk Tipi Hücumbot) Projesi, hem dışa bağımlılığı azaltma hem de yerli teknolojilerle güçlü bir deniz karakteristiği kazandırma hedefiyle önem kazanmaktadır.
Proje, STM ana yükleniciliğinde yürütülen sözleşme kapsamında, Türk Deniz Kuvvetleri’ne suüstü harbi kabiliyetlerini geliştirecek yeni bir platform sağlayacak şekilde tasarlanmış; yerli mühendislik kapasitesi, yüksek manevra kabiliyeti, sığ sularda harekât yeteneği ve modern silah‑sensör entegrasyonuna sahip hücumbot kazandıracaktır.
Türk Tipi Hücumbot Tarihçesi ve Amaçlar
- Sözleşme: “Türk Tipi Hücumbot Projesi Dönem‑1 Kontrat Tasarımı Sözleşmesi” 31 Ağustos 2020 tarihinde Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) ile STM Savunma arasında imzalanmıştır.
- Prototip inşası için sözleşme: 9 Eylül 2024’te bir adet prototip hücumbot tedariki sözleşmesi yapılmıştır. İstanbul Denizcilik A.Ş. Tersanesi’nde inşa edileceği açıkça belirtilmiştir.
- İlk sac kesimi: 8 Temmuz 2025 tarihinde gerçekleşmiştir.
- Proje kapsamındaki başlıca hedefler: Türk Deniz Kuvvetleri için suüstü harekât yeteneği, özellikle kıyı/sığ sularda, düşük radar ve kızılötesi iz (iz‑işaret) özelliği; yüksek sürat ve manevra; hava savunması; uzun menzilli güdümlü mermilerle taarruz; fırkateyn ve helikopterlerle koordineli harekât imkanları. Ayrıca mümkün olan en yüksek (%80+ hedefleniyor) yerlilik oranı.
Teknik Özellikler
Aşağıda Millî Hücumbot’un tarafından açıklanan teknik özellikleri sunulmaktadır:
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Tam Boy (LOA) | 68.00 m |
| Azami En (Maksimum Genişlik) | ~ 9.30–9.34 m |
| Draft (Tasarım Draftı) | ~ 2.50 m |
| Deplasman (Tasarım Deplasmanı) | ~ 700 ton tam yük halinde |
| Azami Hız | 39+ knot |
| Seyir Hızı / İntikal Hızı | 20 knot |
| Seyir Menzili | Asgari 800 deniz mili |
| Deniz Kalış Süresi | ~ 7 gün |
| Personel Kapasitesi | 36 kişi için yaşam alanı |
| Ana Tahrik Sistemi | 4 x Dizel Makine, 4 x Yönlendirilebilir Su Jeti |
| Elektrik Sistemleri | 3 x Dizel Jeneratör |
Donanım, Silah Sistemleri ve Sensörler
Millî Hücumbot, görev profilini destekleyecek kabiliyetlerle donatılmıştır:
- Silah Sistemleri
- 76 mm baş top
- Satıhtan satıha güdümlü mermi sistemi (G/M istemi)
- Yakın Hava Savunma Sistemi (PDMS)
- 2 × 12,7 mm uzaktan kumandalı stabilize makineli tüfek sistemi
- 2 × Chaff/Dekoy sistemi
- Sensör, Haberleşme ve Diğer Sistemler
- Savaş Yönetim Sistemi (SYS), NATO / Millî TDL (Link 11‑22)
- 3D arama radarı (IFF’li)
- Ka-Band UMS
- X-Band UMS
- LPI Radar
- Elektronik Destek Sistemi (ED)
- Elektronik Harp Sistemi (EH)
- A/K Radar (EO Suit: TV/IR/LRF dahil)
- E/O direktör sistemi
- Kızılötesi Arama ve Takip Sistemi
- Lazer İkaz Sistemi
- IFF (Mode 5 dahil) ve Gemi Bilgi/Gemi Veri Dağıtım Sistemleri (GEBİS)
- Seyir sistemleri: 2xSeyir Radarı, GPS / DGPS, 2xINS Cayro, ECDIS/AIS vb.
Tasarım Özellikleri ve Operasyonel Kabiliyetler
- Sığ Sularda Hareket Kabiliyeti: Proje kapsamında geminin sığ sularda faaliyet gösterebilmesi, alçak draft (≈ 2,50 m) sayesinde kıyı bölgeleri ve liman yaklaşmaları ile bententenli bölgelerde avantaj sağlanması amaçlanmıştır.
- Düşük Radar ve Kızılötesi İz (Stealth Özellikler): Radar Kesit Alanı (RKA) ve Kızılötesi İz (KÖİ) açısından düşürülmüş iz bırakacak biçimde tasarım yapılması planlanmaktadır.
- Deniz Koşullarına Dayanıklılık: Tam yük deplasmanda, asgari 2 metre dalga yüksekliğinde harekât; rota sürat sınırı ile 3‑4 metre dalgaya karşı atış yapabilme kabiliyeti öngörülmektedir.
- Manevra Kabiliyeti ve Sürat: Azami hızın ~ 39+ knot olması, yüksek sürat ve manevra gerektiren görevler (süratle hücum, kaçış, kıyı savunma) açısından önemli bir avantajdır.
Yerli Malzeme ve Teknoloji Kullanımı
Projenin önemli bir boyutu yerli tedarik ve özgün tasarım üzerinde durulmasıdır:
- Tekne formundan silah sistemlerine, sensörlerden savaş yönetim sistemine kadar tasarımın önemli bileşenleri yerli kaynaklarla gerçekleştirilmek istenmektedir.
- Elektrik sistemi tasarımı, ana tahrik sistemleri gibi kritik altyapılar da projeye dahil edilmiştir.
Görev Profilleri ve Kullanım Senaryoları
Millî Hücumbot’un aşağıdaki görev/senaryolar için uygun olması beklenmektedir:
- Kıyı gözetleme ve karakol görevleri
- Deniz yetki alanlarının korunması
- Düşman unsurlarına uzun menzilli güdümlü mermilerle taarruz
- Fırkateyn ve helikopter gibi daha büyük platformlarla koordineli harekât
- Bekleme ve gizlenme mevzilerinde konuşlanarak tespit ve teşhis imkanlarını zorlaştırma
Potansiyel Fırsatlar
- Türkiye’nin savunma sanayiinde kritik bir boşluğu doldurması, dışa bağımlılığın azalması.
- Bölgesel deniz gücü dengesine katkı; NATO ve Akdeniz havzası için caydırıcılık.
- Yerli teknoloji ve tedarik kaynaklarının geliştirilebilmesi.
Potansiyel Zorluklar
- Prototipin inşa edilmesi, test edilmesi ve seri üretime geçilmesi süreçlerinde teknik riskler (örneğin yüksek süratli su jeti sistemlerinin güvenilirliği, su geçirmezlik‑yapısal dayanım, gemi seyrinde atış esnasındaki stabilite) mevcut olabilir.
- Operasyonel bakım, lojistik destek ve personel eğitimi gibi idame süreçlerinin planlanması.
Millî Hücumbot Projesi, Türk Deniz Kuvvetleri için hem teknik hem kavramsal açıdan önemli bir adım teşkil etmektedir. Yüksek sürat, manevra kabiliyeti, sığ sularda harekât yeteneği, geliştirilmiş silah‐sensör entegrasyonu ve yüksek yerlilik oranı gibi nitelikler, projeyi çağdaş hücumbot gereksinimlerine uygun hale getirmektedir. Prototip ve test süreçlerinin başarıyla yürütülmesi halinde, seri üretime geçilecektir.